Sotsji
15.8.08

Nu de Georgische president Saakasjvili zijn troepen met de staart tussen de benen heeft laten terugtrekken na een weinig overdachte 'defensieve aanval' - van een inschattingsfout gesproken! -, heeft de Russische beer ondertussen een hele week laid back op zijn rug gelegen. In de ene poot het machinegeweer, in een pot honing de andere poot. Rusland heeft immers bereikt wat het wilde: een ferm statement tegenover de Nabije Invloedsfeer, en bij uitbreiding een signaal naar de westerse mogendheden. Vanaf heden hoeven de Russen zich van weinig meer iets aan te trekken. Internationaal gezien alleszins - maar dat is een andere kwestie. De mars voorwaarts van de Georgische troepen in afvallig gebied was de gedroomde druppel in de boordevolle Kaukasische emmer. So far voor de Russische pyrrusoverwinning.

Een week voorbij dus, een week hebben EU- en Amerikaanse diplomaten de tijd gehad om beide partijen te sussen. Een staakt-het-vuren zoals Sarkozy dat heeft voorgesteld, had geen al te groot struikelblok mogen vormen voor zowel Rusland als Georgië. Zoals gezegd: Rusland ís al gesust, voldaan; Georgië kan een psychologisch voordeel verkrijgen wanneer de troepen worden teruggetrokken tot de vorige posities en het westen op die manier steun voor Saakasjvili uitspreekt. Laat een door het westen onderhandeld pact de Russen dan nog irriteren, het is wel nodig. Of toch, tot op zekere hoogte nodig. Ik verklaar mezelf.



Waar ik me al een tijdje aan erger bij de Europese positie in de vredesonderhandelingen, is dit. Sarkozy sprong in de bres met een zespuntenplan, sprak de beide partijen, en besloot publiekelijk... dat de noodzaak tot stabiliteit er is. Punt. Het leek dat daarover zowel in Rusland als Georgië een consensus bestond, maar dat standpunt werd enkel apárt in de pers bevestigd door de twee presidenten. Op deze manier is er totaal geen sprake van een accord mutuel en heeft Medvedev geen enkele reden om de 'vredestroepen' terug te roepen. Integendeel, de Franse president zat alweer bij zijn Italiaanse zangeres, en de Russische militaire staf besliste om de soldaten een tijdje in Georgië te laten - ze mochten als beloning wat aan 'bullying' (dixit Bush) gaan doen in Gori en omstreken. De roes verlengen, zeg maar - de pot honing, remember?

Komt dat door de imperialistische geest van de Russen, mijnheer Saakasjvili? Allerminst. In de periode tussen het uitbrengen van Sarkozy's plan en de aankomst van Amerikaans staatssecretaris Rice in Tbilisi lag voor Medvedev de weg open zich een militair ererondje te permitteren in Georgië. Sarkozy en consorten hebben het maar half voor elkaar gekregen om de twee kibbelende kinderen van de Kaukasische kleuterklas uit elkaar te halen, met als gevolg dat ze achter de rug van de 'meester' weer in elkaars gezicht aan het krabben zijn. Zolang Saakasjvili "Praag 68!", "Genocide!", "Territoriale integriteit!" blééf roepen, blééf Medvedev zijn tanks rondjes laten draaien in Georgische voortuintjes. Schijnbaar eerder akkoord uit de monden van de presidenten of niet. Sarkozy of niet. De pan was nog altijd niet van het vuur. Dát bedoel ik met 'een akkoord tot op zekere hoogte nodig': graag goed van de eerste keer.



U mag bijgevolg een diepe zucht slaken wanneer er eerstdaags in de kranten staat dat Rice wél een akkoord heeft geforceerd en Merkel/Sarkozy niet. Amerika wel, Europa niet. Op diplomatiek vlak laat de EU zich kortom, mijns inziens, een ferme Amerikaanse ace om de oren serveren.
Het kan me in deze context dus ook niet schelen wie hier nu de agressor is, wie zijn poten moet thuishouden uit wiens land, en hoeveel burgerslachtoffers er wél zijn gevallen. Het feit blijft dat Rusland en Georgië hun testosteron kwijt konden, langer dan nodig was, want Europa is laks geweest.
De VS heeft uiteindelijk met de vuist op tafel kunnen kloppen - wat niet wegneemt dat Angela Merkel lekker in Sotsji heeft gezeten, aan de Russische Rivièra.

Dwangbuis

edit: dat de VS op voorhand op de hoogte was van een Georgische aanval, doet in dezen niets af aan de relatieve hulpeloosheid van de EU-diplomaten in het conflict.

respectieve foto's van Het Parool en Wikipedia